GDP Trung Quốc tăng 5% trong quý I/2026, vượt kỳ vọng nhờ xuất khẩu mạnh mẽ

Nền kinh tế Trung Quốc đã tăng tốc trong quý I khi tăng trưởng xuất khẩu mạnh mẽ bù đắp cho nhu cầu nội địa yếu, tuy nhiên cú sốc năng lượng do xung đột Iran gây ra đang làm lu mờ triển vọng tăng trưởng và đe dọa nhu cầu toàn cầu.

Theo đó, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) tăng trưởng 5% trong ba tháng đầu năm, theo dữ liệu từ Cục Thống kê Quốc gia công bố hôm thứ Năm. Con số này cao hơn mức 4,5% của quý trước và vượt dự báo 4,8% từ cuộc thăm dò của Reuters. 

Trước đó, Bắc Kinh đã hạ mục tiêu tăng trưởng năm nay xuống mức 4,5% – 5%, mục tiêu thấp nhất kể từ đầu thập niên 1990, như một sự thừa nhận ngầm về tình trạng nhu cầu sụt giảm và căng thẳng thương mại kéo dài với Mỹ.

“Chúng ta cần nhận thức rằng môi trường bên ngoài đang trở nên phức tạp và biến động hơn,” cơ quan thống kê cho biết trong một tuyên bố, đồng thời cảnh báo về sự mất cân đối “nghiêm trọng” giữa “cung mạnh và cầu yếu.”

Riêng đầu tư tài sản cố định tại khu vực đô thị, bao gồm bất động sản và hạ tầng, tăng 1,7% trong quý I so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn kỳ vọng tăng 1,9% theo khảo sát của Reuters. Đầu tư vào lĩnh vực bất động sản giảm 11,2%.

Trong tháng 3, doanh số bán lẻ của Trung Quốc tăng 1,7% so với cùng kỳ năm trước, giảm tốc so với mức tăng 2,8% trong tháng 2 (được thúc đẩy bởi kỳ nghỉ lễ) và thấp hơn dự báo 2,3% của các nhà kinh tế. Sản lượng công nghiệp tăng 5,7% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn kỳ vọng 5,5% của các nhà phân tích nhưng thấp hơn mức tăng 6,3% của tháng 2.

Tính chung quý I, sản xuất công nghiệp tăng 6,1% so với cùng kỳ, vượt xa mức tăng 2,4% của doanh số bán lẻ, cho thấy ngành sản xuất tiếp tục giữ vai trò động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế trong khi tiêu dùng vẫn còn yếu.

Tăng trưởng mạnh mẽ trong giai đoạn đầu năm 2026 đã làm giảm áp lực để các nhà hoạch định chính sách phải đẩy mạnh kích thích tài khóa hoặc nới lỏng tiền tệ, với trọng tâm chính sách chuyển sang duy trì tiêu dùng và đầu tư tư nhân, theo Tianchen Xu, nhà kinh tế cấp cao tại EIU. “Tăng trưởng vẫn nghiêng nhiều về xuất khẩu,” ông Xu nhận định.

Trong quý I, xuất khẩu của Trung Quốc tăng 14,7% so với cùng kỳ năm trước (tính theo USD), mức tăng nhanh nhất kể từ đầu năm 2022, theo Economist Intelligence Unit. Tuy nhiên, đà tăng này đã chững lại do xung đột tại Trung Đông.

Là quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới và phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu, Trung Quốc dễ bị tổn thương trước cú sốc dầu mỏ, vốn đã bắt đầu làm chậm hoạt động thương mại, đẩy chi phí sản xuất tăng cao và làm xấu đi triển vọng tăng trưởng cho phần còn lại của năm.

Trong tháng 3, tăng trưởng xuất khẩu của nước này giảm xuống còn 2,5%, giảm mạnh so với mức 21,8% trong giai đoạn tháng 1–2, khi xung đột Iran đẩy chi phí năng lượng và logistics tăng cao, gây áp lực lên nhu cầu toàn cầu.

Giá xuất xưởng tại các nhà máy của Trung Quốc trong tháng 3 đã tăng lần đầu tiên sau hơn ba năm, cho thấy chi phí năng lượng gia tăng đã bắt đầu lan sang lĩnh vực sản xuất, đe dọa biên lợi nhuận vốn đã mỏng của doanh nghiệp.